WEB 3.0 Nedir ?

Anlamsal ağ ve anlamsal veritabanı unsurları içinde barındıran web kuşağını ifade etmek için kullanılan Web 3.0,  şu an içinde bulunduğumuz web teknolojilerin tümünü ifade etmektedir.

Yazı İçerikleri

1. Anlamsal Ağ Nedir?
  • XML, XML Schema Kavramları
  • RDF ve OWL Nedir?
 2. Web 3.0 hayatımıza neler getirecek?
  • Semantik Web Konusunda Yapılan Google Çalışmaları

Anlamsal Ağ Nedir?

anlamsal ağ

Web içerisinde yer alan tüm verilerin yazılımlar tarafından anlaşılabilir, kullanılabilir ve hatta yorumlanabilir olmasını sağlayan, çeşitli yapılar kullanarak bilgilerin yorumlanması, paylaşması gibi işlemlere gerçekleştirmeye yarayan Web teknolojilerin tümüne anlamsal ağ adı verilmektedir.

Günümüzde anlamsal ağ konusunda en önemli çalışmaları, tahmin edeceğiniz gibi Google üstlenmektedir. Çünkü bahsettiğimiz konu, en çok arama motorlarını ilgilendiren bir konudur.

Örneğin bir bilgisayar satın almak isteyen kullanıcı arama motoruna “en ucuz bilgisayar” veya farklı bir filtre kullanmak istediğinde  ayrı ayrı arama yapmak, tüm siteler arasında karşılaştırması yapmak zorundadır. Yani web sitelerini okuma işlemini bizzat kendisi yapması gereklidir. İşte tam bu noktada, anlamsal ağ konuları ortaya çıkmaktadır. Bu teknoloji ile web sitelerinin okuma işlemini makineler gerçekleştirebilecektir. Verileri birleştirme, yorumlama ve insanlar ile paylaşma işlemi böylece otomatik hale gelecek, bir çok konuda zaman maliyeti minimuma indirilebilecektir. Bir bakıma tüm ağ makineler için anlamlı hale gelmiş olacaktır.

Web sitesi içeriklerinin makineler ya da bilgisayarlar tarafından anlaşılması için kullanılabilecek ilk teknoloji aşağıdaki bahsetmiş olduğumuz XML dilidir.

XML, XML Schema Kavramları

İnsanlar ve makineler tarafından anlaşılabilir dokümanlar oluşturmaya yarayan, farklı platformlar için bilgi alışverişini sağlayan bir işaretleme dilidir. Web içeriklerinin tanımlanmasını sağlayan tüm dokümanlar XML formatını temel alır. ( Site haritaları, RSS yapıları gibi ) Bu özelliği ile ara format olarak değerlendirilebilir. Ayrıca küçük boyuttaki verileri saklamak için de kullanılır.

XML Schema ise XML yapısını ve içeriğini düzenlemeye yarayan dile verilen isimdir. XML yukarıda bahsettiğimiz özellikleri nedeniyle anlamsal ağ için oldukça önemli yer tutmaktadır. Temel düzeyde web içeriklerinin, makine tarafından anlaşılması için farklı platformlarda ortak bir dili ifade eden XML, kullanılması gereken teknolojiler arasındadır. Web içeriklerinin bilgisayarlar tarafından anlam kazanmasının temelini bu işaretleme dili sağlamaktadır.

XML konusunda daha fazla bilgi almak istiyorsanız bu bağlantıdan yararlanabilirsiniz : https://tr.wikipedia.org/wiki/XML

XML bazı noktalarda, anlamsal ağ kavramı için kısıtlı kalmaktadır. Herhangi iki doküman arasında anlamsal ilişkilerin gerçekleşmesi için aşağıda bahsettiğimiz  RDF veri modeli kullanılmalıdır. RDF, XML tarafından elde edilen ağ içeriğinin makineler tarafından daha iyi yorumlanması ve oluşturulan ontolojileri çeşitlendirilmesi için ise OWL adı verilen dili anlamak gerekir.

RDF ve OWL Nedir?

Web Ontology Language (OWL), (Web Ontoloji Dili), anlamsal ağ ontolojilerini açıklamak ve çeşitli ek içeriklerin sağlanması için kullanılan bir dildir. Web ontolojisi için çeşitli özellikleri ve tanımlanan sınıfların açıklamaları içinde barındıran OWL semantik web temelini oluşturmaktadır.

RDF ise web ontoloji dili için sınıf ilişkilerini tanımlayan, W3C standartlarından olmasının yanında tüm alanlarda kullanılmakta olan veri modelleme yapısıdır. Özne,nesne ve yüklem üçlüsünü kullanarak web içeriğine anlam kazandıran modellemeler yapar. Semantik web için temel olan bu yapı, web ontolojisinde yer alan tüm unsurları model olarak ele alır ve makinelerin anlayacağı bir duruma getirir.

 Web 3.0 hayatımıza neler getirecek?

Web 3.0 hayatımıza oldukça önemli değişiklik getirmektedir. Google üzerinde artık daha akılcı bir aratma algoritması çalışmaktadır. Web reklamcılığında örneğin yaptığınız ürün aramalarına göre, size özel reklamlar size sunulmaktadır. Bu uygulama Facebook gibi sosyal medya platformlarında da karşınıza çıkmaktadır. Yapay zekanın gelişimi için katkı sağlayan anlamsal ağ, 2020 yılına kadar hayatımızda değişiklikler yapmaya devam edecektir.

Araştırmalar gösteriyor ki 2020 yıllarından sonra Web 4.0 hayatımıza girecektir. Fakat ondan önce web siteleri içerisinde, insanların üzerinde düşünmesine gerek kalmadan gerekli modellemeleri yapan, anlamı oluşturan ve bunu yorumlayarak paylaşan bilgisayar teknolojileri ortaya çıkacaktır. Daha doğrusu bunu yapan teknolojiler şuan bulunmakta olduğundan daha da yaygınlaşacaktır demek daha doğru olacaktır.

Google hem semantik ağlar konusunda hem de yapay zeka konusunda oldukça önemli çalışmalar yapmaktadır. Örneğin Google Translate bildiğiniz gibi son zamanlarda daha akıllıca Türkçe tercümeler yapmaktadır. Görsel aramalarında yapay zeka ve semantik web unsurları kullanılarak daha akılcı aramalar yapılmaktadır. Bunu yaparken görüntü işleme modelleri de kullanılmaktadır. İlerleyen yazılarımızda konu hakkındaki son gelişmeleri sizlere sunuyor olacağız.